Pracownik chce podwyżki od stycznia. Ile dać?
Firmy planują na 2027 r. średnio 4,4 proc. podwyżki, najmniej od czterech lat, a płaca minimalna rośnie do 4950 zł. Pokazujemy, jak policzyć, co możesz dać, i jak rozmawiać, gdy nie możesz.
Najczęstsza odpowiedź rynku na 2027 r. brzmi: około 4,5 proc., czyli mniej niż rok temu. Firmy badane przez WTW planują średnio 4,4 proc. podwyżki, najmniej od czterech lat, a jednocześnie od stycznia płaca minimalna rośnie do 4950 zł i każdy, kto dziś zarabia najniższą krajową, podwyżkę dostanie z ustawy. Pokazujemy, jak policzyć, ile naprawdę kosztuje podwyżka w małej firmie, czym ją uzasadnić i co zrobić, gdy pieniędzy w budżecie nie ma.
W skrócie
- Budżety płacowe na 2027 r.: średnio 4,4 proc. (WTW, 137 firm), mediana 4,65 proc. Sedlak & Sedlak po badaniu 1462 zakładów też widzi niższe podwyżki niż w 2026 r., gdy specjaliści dostali średnio 6 proc.
- Każde 100 zł podwyżki brutto kosztuje firmę około 120 zł, bo dochodzą składki pracodawcy. Dla pensji 6500 zł podwyżka o 4,5 proc. to 293 zł brutto i ponad 4200 zł kosztu w skali roku.
- Zanim odpowiesz, sprawdź trzy liczby: płacę minimalną 2027, medianę w Twojej grupie firm (w mikrofirmach to dziś 4806 zł) i prognozę inflacji 4,4 proc. Potem rozmawiaj o konkretach, nie o „trudnym roku”.
Ile podwyżki dają firmy na 2027 r.?
Mniej niż w tym roku. Firma doradcza WTW zapytała jesienią 137 pracodawców, głównie średnie i duże spółki, i wyszło średnio 4,4 proc. wzrostu budżetów płacowych na 2027 r., o 0,5 pkt proc. mniej niż w 2026 r. Jeszcze latem te same firmy zakładały 5 proc. Mediana to 4,65 proc., najniższa od czterech lat, przy czym w Europie Środkowo-Wschodniej wynosi 5 proc., a na Zachodzie 3,2 proc. (Rzeczpospolita).
Podobny obraz daje raport płacowy Sedlak & Sedlak z końca października, oparty na danych 1462 zakładów i około 475 tys. pracowników. W 2026 r. specjaliści i kierownicy dostali średnio 6 proc., pracownicy fizyczni 5,5 proc., techniczni 5,4 proc. Na 2027 r. firmy planują niższe podwyżki we wszystkich grupach, a najmocniej tną kadrze kierowniczej (wynagrodzenia.pl). To ważny kontekst: rok temu „sześć procent” było normą, w tym roku pracownik usłyszy raczej „cztery i pół”.
Dwie rzeczy z tych badań warto zapamiętać. Po pierwsze, podwyżka w 2026 r. była powszechna: dostało ją 91 proc. pracowników na umowach o pracę, a tylko co piąta osoba na kontrakcie B2B. Pracownik, który nie dostał nic, wie, że odstaje. Po drugie, firmy nie dzielą budżetu po równo. Najczęściej podnoszą stawki ludziom poniżej widełek (48 proc. firm), kluczowym specjalistom (46 proc.) i tym z najlepszymi wynikami (42 proc.). Co trzecia firma nie planuje też wzrostu benefitów, ale te, które planują, zakładają średnio 10,5 proc. więcej.
Co zrobić, gdy pracownik prosi o podwyżkę?
Nie odpowiadać od razu, tylko umówić się na konkretny termin i przyjść z liczbami. Pięć kroków:
- Policz koszt, nie kwotę brutto. Do podwyżki dochodzą składki pracodawcy, około 20,5 proc. Każde 100 zł brutto to około 120 zł z Twojej kieszeni. Tabela niżej robi to za Ciebie.
- Sprawdź, gdzie pensja tej osoby jest wobec rynku. Mediana w gospodarce to 7550 zł, w firmach do 9 osób 4806 zł, w dużych 8730 zł. Jeśli płacisz wyraźnie poniżej mediany dla swojej branży i regionu, podwyżka to nie prezent, tylko spóźniona korekta.
- Ustal, za co płacisz więcej. Nowe obowiązki, samodzielność, wynik, który da się zmierzyć. Rok pracy to nie argument, a przeniesienie na cięższą zmianę już tak.
- Zdecyduj: kwota, termin, warunek. Zamiast „zobaczymy w marcu” powiedz: „od stycznia 300 zł, a od lipca kolejne 200 zł, jeśli przejmiesz obsługę największych klientów”.
- Zapisz ustalenia. Aneks do umowy, jeśli zmienia się pensja. Krótka notatka z rozmowy, jeśli podwyżka jest odłożona, z datą kolejnego terminu. Jak przygotować taką rozmowę, pisaliśmy w tekście o ocenie rocznej w małym zespole.
Ile naprawdę kosztuje podwyżka?
Około jednej piątej więcej, niż widzi pracownik. Przy umowie o pracę firma dopłaca do pensji brutto składki: emerytalną 9,76 proc., rentową 6,5 proc., wypadkową 1,67 proc. w standardowej stawce dla małych płatników, Fundusz Pracy 2,45 proc. i FGŚP 0,1 proc. Razem 20,48 proc., bez PPK. Jak liczyć pełny koszt etatu, pokazaliśmy w tekście o cenie najniższego etatu w 2027 r.. Poniżej nasz rachunek dla trzech pensji i trzech scenariuszy, zaokrąglony do złotówki.
| Pensja brutto | 3 proc. | 4,5 proc. | 6 proc. |
|---|---|---|---|
| 5000 zł | 150 zł brutto, koszt 181 zł | 225 zł brutto, koszt 271 zł | 300 zł brutto, koszt 361 zł |
| 6500 zł | 195 zł brutto, koszt 235 zł | 293 zł brutto, koszt 352 zł | 390 zł brutto, koszt 470 zł |
| 8000 zł | 240 zł brutto, koszt 289 zł | 360 zł brutto, koszt 434 zł | 480 zł brutto, koszt 578 zł |
W skali roku liczby robią się poważne. Podwyżka 4,5 proc. przy pensji 6500 zł to 3510 zł brutto i około 4230 zł kosztu rocznie na jedną osobę. Przy pięcioosobowym zespole na podobnych stawkach mówimy o ponad 21 tys. zł. Dlatego budżet na podwyżki trzeba wpisać do planu na 2027 r. obok prądu i czynszu, o czym pisaliśmy w budżecie małej firmy na jeden wieczór.
Od 1 stycznia 2027 r. płaca minimalna to 4950 zł, a stawka godzinowa 32,30 zł (Dz.U. 2026 poz. 1213). Kto dziś ma 4806 zł, dostanie o 144 zł więcej bez żadnej rozmowy. Jeśli ktoś w zespole zarabia 5000 zł, od stycznia będzie tylko 50 zł nad minimum i prawie na pewno to zauważy. Ta „podwyżka z ustawy” nie buduje lojalności, więc nie licz jej jako gestu.

Jak sprawdzić, czy płacisz rynkowo?
Porównuj się z medianą, nie ze „średnią krajową”. Przeciętne wynagrodzenie w III kwartale 2026 r. wyniosło według GUS 9317,01 zł (GUS), ale to liczba podbijana przez najlepiej zarabiających. Mediana, czyli pensja osoby w środku stawki, w maju 2026 r. to 7550,32 zł, o 6,6 proc. więcej niż rok wcześniej. W firmach do 9 pracujących mediana wynosi 4806 zł, dokładnie tyle, ile płaca minimalna, a w firmach od 1000 osób 8729,80 zł (GUS, rozkład wynagrodzeń).
Co z tego wynika dla Ciebie? Jeśli prowadzisz mikrofirmę i płacisz 5500 zł, jesteś powyżej połowy podobnych firm, ale daleko za dużym pracodawcą w tym samym mieście. Pracownik porówna się z tym drugim. Dlatego do mediany dodaj dane branżowe i regionalne: według Sedlak & Sedlak doświadczony pracownik fizyczny na Mazowszu ma medianę 6642 zł, a w warmińsko-mazurskim 5764 zł, czyli o 878 zł mniej. Doświadczony specjalista w IT to 10 000 zł, w logistyce 7000 zł. Te widełki pokazują, czy argument „na rynku płacą więcej” jest prawdziwy w Twoim przypadku.
W marcu 2026 r. 12,2 proc. zatrudnionych w Polsce zarabiało nie więcej niż płacę minimalną, a 10 proc. najlepiej opłacanych zaczynało się od 15 424,85 zł brutto. Między tymi grupami jest trzykrotna różnica, a obie mówią o sobie „przeciętnie zarabiam”.
Co dać, gdy nie możesz dać pieniędzy?
Coś, co da się policzyć i wpisać do aneksu. Firmy badane przez WTW mówią wprost, że wolą dziś celować podwyżki w konkretne osoby i mocniej inwestować w benefity niż podnosić wszystkim po równo. W małej firmie masz dodatkowo to, czego korporacja nie da: elastyczność. Krótszy piątek, praca zdalna dwa dni w tygodniu, dodatkowy dzień wolny w roku albo stały grafik bez niespodzianek mają dla ludzi realną wartość, a Tobie kosztują organizację, nie gotówkę.
Druga opcja to podwyżka warunkowa i rozłożona w czasie: część od stycznia, część po osiągnięciu umówionego wyniku. Trzecia to jednorazowa premia zamiast stałej podwyżki, jeśli rok był dobry, ale przyszły jest niepewny. W pierwszym Indeksie Biznesu Lewiatana 82 proc. firm przyznało, że płaci więcej za pracę, a wskaźnik małych firm wyniósł 46,2 pkt, poniżej granicy wzrostu. Jeśli jesteś w tej grupie, powiedz to pracownikowi uczciwie, z liczbami, zamiast obiecywać coś, czego nie dowieziesz. Więcej o nastrojach firm w tekście o Indeksie Biznesu Lewiatana.

Jak powiedzieć „nie” i nie stracić człowieka?
Krótko, z powodem i z datą. Nie mów „trudny rok”, bo każdy rok jest trudny. Powiedz, co widzisz: prognoza Komisji Europejskiej dla Polski na 2027 r. to inflacja 4,4 proc. i wzrost PKB 2,7 proc., więc podwyżka na poziomie 4,5 proc. ledwo utrzyma realną wartość pensji, a Ty wiesz, że to za mało jak na jego oczekiwania. Potem konkret: „Dziś mogę 200 zł. W kwietniu, po zamknięciu kwartału, wracamy do rozmowy z kolejnymi 200 zł, jeśli utrzymamy sprzedaż”. Taka odpowiedź daje pracownikowi dwie rzeczy, których szuka: pewność, że został usłyszany, i termin.
Jeśli odrzucasz prośbę w całości, zapisz w notatce, czego pracownik oczekiwał, co odpowiedziałaś lub odpowiedziałeś i kiedy wracacie do tematu. Bez tego za trzy miesiące oboje będziecie pamiętać inną rozmowę. I pamiętaj o kolejności: najpierw rozmawiasz z ludźmi, potem z klientami. Jeśli podwyżki wymuszają wzrost cen, podpowiadamy, jak to zakomunikować, w tekście o podnoszeniu cen od stycznia.
Czy ta prośba o podwyżkę jest uzasadniona?
- Pensja tej osoby jest poniżej mediany dla branży i regionu.
- W ostatnim roku doszły jej obowiązki, których nie było w umowie.
- Zastąpienie jej kosztowałoby rekrutację i kilka miesięcy wdrożenia.
- Od stycznia różnica między jej pensją a płacą minimalną spada poniżej 300 zł.
Dwa razy „tak”? Policz koszt z tabeli i daj przynajmniej część od stycznia. Cztery razy „tak”? Ta rozmowa jest spóźniona.
Podsumowanie
- Rynek na 2027 r. mówi „około 4,5 proc.”, mniej niż w 2026 r. Pracownik to wie, więc nie udawaj, że podwyżki nikogo nie dotyczą.
- Licz koszt, nie brutto: 100 zł podwyżki to około 120 zł wydatku, a 4,5 proc. przy 6500 zł to ponad 4200 zł rocznie. Wpisz to do budżetu, zanim ktoś zapuka.
- Odpowiadaj liczbami i terminem. Płaca minimalna 4950 zł, mediana w Twojej grupie firm i inflacja 4,4 proc. to trzy argumenty, które wystarczą na uczciwą rozmowę.
Źródła
- Rzeczpospolita, 9.11.2026: Jak zmienią się budżety płacowe polskich firm w 2027 roku? (badanie WTW): rp.pl
- Sedlak & Sedlak, wynagrodzenia.pl, 29.10.2026: Planujesz podwyżki na 2027 rok? Sprawdź, jak zmienia się rynek wynagrodzeń: wynagrodzenia.pl
- Rozporządzenie Rady Ministrów z 14.09.2026 w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz minimalnej stawki godzinowej w 2027 r., Dz.U. 2026 poz. 1213: eli.gov.pl
- GUS, komunikat w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w trzecim kwartale 2026 r., 9.11.2026: stat.gov.pl
- GUS, Rozkład wynagrodzeń w gospodarce narodowej w maju 2026 r., 4.11.2026: stat.gov.pl
- PAP Biznes za GUS, 2.09.2026: Mediana wynagrodzeń w gospodarce narodowej w marcu wyniosła 7530,45 zł: strefainwestorow.pl
- Komisja Europejska, jesienna prognoza gospodarcza 2026 dla Polski, 17.11.2026: economy-finance.ec.europa.eu
- ZUS, wysokość składek na ubezpieczenia społeczne (stawki finansowane przez pracodawcę): zus.pl
Stan na: 19.11.2026. Tekst nie jest poradą prawną ani podatkową.





