Budżet małej firmy na 2027 r. w jeden listopadowy wieczór. Płaca 4950 zł, ZUS ponad 2000 zł, prąd droższy o 30 proc.: cztery liczby, które już znasz

Cztery liczby, które ktoś policzył za Ciebie

Zacznijmy od tego, czego nie musisz zgadywać. Rozporządzenie o minimalnym wynagrodzeniu na 2027 r. zostało już ogłoszone: od 1 stycznia płaca minimalna wynosi 4950 zł, a minimalna stawka godzinowa dla zleceń 32,30 zł. W 2026 r. minimum to 4806 zł, więc podwyżka wynosi 144 zł, czyli 3,0 proc. Jeśli ktoś w Twojej firmie zarabia dziś minimum, ta linia budżetu liczy się sama.

Druga liczba to składki właściciela. Duży ZUS w 2026 r. to 1926,76 zł miesięcznie. Na 2027 r. wyliczyliśmy w tekście o ZUS 2052,15 zł, czyli o 125,39 zł więcej co miesiąc i 1504,68 zł więcej w roku. To prognoza: podstawa zależy od przeciętnego wynagrodzenia zapisanego w ustawie budżetowej, a ta jest dopiero w Sejmie. Preferencyjny ZUS dla początkujących wyniesie 469,85 zł. Składka zdrowotna dochodzi osobno.

Trzecia liczba to prąd. Kontrakt roczny na 2027 r. na Towarowej Giełdzie Energii kosztował we wrześniu średnio 555,77 zł za MWh. Rok wcześniej analogiczny kontrakt na 2026 r. szedł po 429,18 zł, więc energia w hurcie zdrożała o 29,5 proc. Opłaty dystrybucyjne na 2027 r. zatwierdzi Urząd Regulacji Energetyki pod koniec roku. Jeśli Twoja umowa ze stałą ceną kończy się w grudniu, pisaliśmy o tym, co sprawdzić, w tekście o prądzie na 2027 r.

Czwarta liczba to założenia rządu. W uzasadnieniu projektu budżetu państwa na 2027 r. zapisano wzrost PKB o 3,0 proc., średnioroczną inflację 2,8 proc. i przeciętne wynagrodzenie w gospodarce 10 033 zł wobec 9473 zł w tym roku, czyli o 5,9 proc. wyższe. Rząd może się mylić, ale to jest najtańsza prognoza, jaką dostaniesz: już ją masz.

Kartka w czterech kolumnach

Metoda jest prosta i działa od kiosku po firmę z dwudziestoma osobami. Bierzesz arkusz albo zwykłą kartkę i robisz cztery kolumny: przychody, koszty stałe, koszty zmienne, gotówka. Do kosztów stałych wpisujesz to, co płacisz niezależnie od sprzedaży: czynsz, pensje, ZUS właściciela, leasing, abonamenty, księgową, ubezpieczenia. Do zmiennych to, co rośnie razem ze sprzedażą: towar, materiały, paliwo, prowizje platform, opakowania, zlecenia.

Bazą jest 2026 r. Nie wymyślaj liczb od zera. Wyciągnij z programu księgowego albo z wyciągów bankowych sumy za dziesięć miesięcy, od stycznia do października, podziel przez dziesięć i pomnóż przez dwanaście. Masz roczne koszty 2026 r. w rozbiciu na linie. Jeśli Twoja firma ma sezon, nie uśredniaj, tylko przepisz miesiąc po miesiącu. Na to nakładasz wskaźniki na 2027 r.

Każda linia kosztów ma swój wskaźnik

Największy błąd małych budżetów to jeden procent dla wszystkiego, zwykle „inflacja”. Tymczasem inflacja w październiku wyniosła 3,5 proc. według szybkiego szacunku GUS, we wrześniu 4,1 proc., ale w tym samym wrześniu usługi drożały o 5,3 proc., a towary o 3,6 proc. Czynsz i usługi zachowują się inaczej niż materiały, a płace inaczej niż prąd. Dlatego proponujemy osobny wskaźnik dla każdej linii:

Płace. Osoby na minimum: plus 3,0 proc., bo tyle wynosi ustawowa podwyżka. Pozostali: wpisz podwyżkę, którą naprawdę planujesz dać. Dla porównania rząd zakłada wzrost przeciętnego wynagrodzenia o 5,9 proc. Do brutto doliczasz składki, które płacisz jako pracodawca, bo to one tworzą pełny koszt etatu. O tym, jak rozmawiać o podwyżce w grudniu, pisaliśmy przy ocenie rocznej.

ZUS właściciela. Plus 6,5 proc., bo tyle wynosi różnica między 2052,15 zł a 1926,76 zł. Składkę zdrowotną licz według swojej formy opodatkowania.

Prąd i gaz. Jeśli masz umowę ze stałą ceną do końca 2027 r., przepisujesz 2026 r. Jeśli umowa się kończy, policz energię z zapasem rzędu 30 proc., bo tyle urosły kontrakty roczne w hurcie, a dystrybucję zostaw do korekty po publikacji taryf URE.

Czynsz, księgowa, abonamenty, serwisy. To usługi. Jeśli nie masz w umowie innej zasady, wskaźnik usług GUS (5,3 proc. we wrześniu) jest bezpieczniejszym punktem wyjścia niż ogólna inflacja. A najlepiej zapytaj wynajmującego i dostawców o cennik na 2027 r. już w listopadzie, zamiast dowiadywać się z faktury w styczniu.

Towar, materiały, paliwo. Towary drożały we wrześniu o 3,6 proc. Jeśli kupujesz w euro albo dolarach, dodaj własny scenariusz kursu. Jeśli masz umowy z klauzulą waloryzacyjną, pisaliśmy, jak ją zapisać, żeby nie negocjować cennika co kwartał.

Przychody: trzy scenariusze zamiast jednej liczby

Koszty da się policzyć dość dokładnie. Przychodów nie. Dlatego w pierwszej kolumnie wpisujesz nie jedną liczbę, tylko trzy. Scenariusz bazowy: sprzedaż 2026 r. razy podwyżka cen, którą naprawdę wprowadzisz. Scenariusz ostrożny: bazowy minus kilkanaście procent, na przykład utrata jednego dużego klienta albo słabszy sezon. Scenariusz dobry: bazowy plus to, co ma przynieść nowa oferta, nowy kanał albo nowy pracownik.

Następnie patrzysz, w którym scenariuszu koszty stałe nadal są pokryte. Jeśli ostrożny scenariusz nie pokrywa czynszu, pensji i ZUS, to nie jest problem na marzec, tylko na dziś: albo tniesz koszt stały, albo szukasz przychodu, zanim zrobi się styczeń. Przy okazji sprawdź limity: w 2027 r. małym podatnikiem jest firma z przychodem do 8 754 000 zł, a jednorazowa amortyzacja sięga 219 000 zł. O limitach pisaliśmy po październikowym kursie euro.

Gotówka: miesiąc po miesiącu, nie rocznie

Czwarta kolumna to ta, która ratuje firmę. Roczny zysk na papierze nie płaci faktur w lutym. Rozpisz przychody i koszty na dwanaście miesięcy, z realnymi terminami: kiedy klient płaci, kiedy Ty płacisz za towar, kiedy wychodzą pensje, ZUS i VAT. Zobaczysz miesiące z dołkiem, zwykle na początku roku po grudniowej sprzedaży i w środku lata.

Na każdy dołek przygotuj odpowiedź z wyprzedzeniem: przesunięcie zakupu, rozmowa z dostawcą o terminie, limit w rachunku ustawiony wtedy, gdy go nie potrzebujesz, albo zwyczajnie odłożona gotówka z lepszych miesięcy. W tekście o wskaźnikach z bilansów GUS pokazaliśmy, jak policzyć u siebie płynność w godzinę. Budżet i ten rachunek dobrze się uzupełniają.

Co z tego dla Ciebie

1. Wyciągnij z księgowości albo z banku koszty i przychody za styczeń–październik 2026 r., w rozbiciu na linie. Przelicz na rok.
2. Każdej linii kosztów przypisz własny wskaźnik: płace minimalne 3,0 proc., ZUS właściciela 6,5 proc., energia z zapasem rzędu 30 proc. bez stałej umowy, usługi 5,3 proc., towary 3,6 proc. Zmień, gdy masz lepszą liczbę z umowy.
3. Zapytaj wynajmującego, księgową i głównych dostawców o cennik na 2027 r. jeszcze w listopadzie.
4. Wpisz trzy scenariusze przychodów i sprawdź, czy w ostrożnym koszty stałe są pokryte. Jeśli nie, zdecyduj teraz, co z tym zrobisz.
5. Rozpisz gotówkę na dwanaście miesięcy i zaznacz dołki. Do każdego dopisz jedną konkretną odpowiedź.

Stan na: 01.11.2026. Tekst nie jest poradą prawną, podatkową ani inwestycyjną.