GUS: przeciętna pensja 9317 zł, o 6,2 proc. więcej niż rok temu. Od 1 grudnia uczeń w nauce zawodu dostaje co najmniej 745 zł, wcześniejszy emeryt dorobi ok. 6522 zł bez cięcia świadczenia, a płaca minimalna 2027 rośnie wolniej niż średnia
Przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej wyniosło w III kwartale 2026 r. 9317,01 zł brutto, podał w poniedziałek GUS. To o 6,2 proc. więcej niż rok temu i o 0,9 proc. więcej niż kwartał wcześniej. Od 1 grudnia ta kwota przelicza stawki uczniów w nauce zawodu i limity dorabiania dla wcześniejszych emerytów i rencistów.
Co się stało
9 listopada o 9:30 Prezes GUS ogłosił komunikat o przeciętnym wynagrodzeniu za III kwartał 2026 r.: 9317,01 zł. Rok wcześniej, w III kwartale 2025 r., było to 8771,70 zł, czyli przeciętna pensja urosła przez rok o 545 zł. W II kwartale 2026 r. GUS podał 9233,13 zł, więc kwartał do kwartału wzrost wyniósł 0,9 proc.
Płace rosną szybciej niż ceny. Według szybkiego szacunku GUS z końca października inflacja wyniosła 3,5 proc. rok do roku, a w porównaniu z wrześniem ceny spadły o 0,4 proc. Finalne dane o inflacji za październik GUS poda 14 listopada.
Rosną też wolniej niż średnia dwa inne progi, które firmy liczą na 2027 r. Płaca minimalna od 1 stycznia 2027 r. to 4950 zł (rozporządzenie Rady Ministrów z 14 września, Dz.U. 2026 poz. 1213), czyli o 144 zł i 3,0 proc. więcej niż obecne 4806 zł. Minimalna stawka godzinowa dla zleceń wyniesie 32,30 zł. Z kolei projekt ustawy budżetowej na 2027 r. (druk 3150, art. 24) zakłada prognozowane przeciętne wynagrodzenie 10 033 zł. Od tej prognozy zależy między innymi wysokość pełnych składek ZUS przedsiębiorców.
Komunikat za III kwartał ma dwa skutki z datą. Po pierwsze, wynagrodzenie młodocianego w nauce zawodu to procent przeciętnego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału, obowiązujący od pierwszego dnia miesiąca po ogłoszeniu komunikatu w Monitorze Polskim. Od września 2023 r. stawki wynoszą nie mniej niż 8 proc. w pierwszym roku nauki, 9 proc. w drugim i 10 proc. w trzecim, a przy przyuczeniu do określonej pracy nie mniej niż 7 proc. Po drugie, ustawa emerytalna każe zawiesić emeryturę lub rentę dorabiającego, gdy jego przychód przekroczy 130 proc. przeciętnego wynagrodzenia ostatnio ogłoszonego przez GUS, a zmniejszyć świadczenie, gdy przychód mieści się między 70 a 130 proc. tej kwoty.
Co to oznacza dla polskich firm
- Budżet podwyżek na 2027 r. Średnia pensja w gospodarce rośnie o 6,2 proc. rocznie, inflacja o 3,5 proc., a płaca minimalna od stycznia o 3,0 proc. Kto planuje podwyżki „o inflację”, daje realnie mniej, niż dostaje rynek. Przy rekrutacji w 2027 r. punktem odniesienia będzie raczej 10 tys. zł brutto średniej niż dzisiejsze 9,3 tys. zł.
- Uczeń w nauce zawodu od 1 grudnia. Jeśli komunikat GUS trafi do Monitora Polskiego w listopadzie, tak jak w poprzednich kwartałach, od 1 grudnia minimalne stawki uczniów wyniosą 745,36 zł w pierwszym roku, 838,53 zł w drugim i 931,70 zł w trzecim, a przy przyuczeniu 652,19 zł. Dziś jest to odpowiednio 738,65 zł, 830,98 zł, 923,31 zł i 646,32 zł. Zakład rzemieślniczy, piekarnia czy warsztat z uczniami branżówki musi zmienić listę płac od grudnia.
- Zatrudniony wcześniejszy emeryt albo rencista. Dziś bezpieczny próg przychodu to 6463,20 zł brutto miesięcznie, a próg zawieszenia 12 003,10 zł (liczone od wynagrodzenia za II kwartał). Od 1 grudnia, licząc od 9317,01 zł, będzie to według naszego wyliczenia ok. 6522 zł i ok. 12 112 zł. Dokładne kwoty ogłosi ZUS. Osób po powszechnym wieku emerytalnym (60 lat kobiety, 65 lat mężczyźni) limity nie dotyczą.
- Umowy na 2027 r. z klientami. Koszt pracy rośnie szybciej niż ceny towarów i usług. W ofertach i cennikach na przyszły rok trzeba to uwzględnić teraz, a nie w marcu, gdy pierwsza podwyżka już jest na liście płac.
Na co patrzeć dalej
Listopad: ogłoszenie komunikatu GUS w Monitorze Polskim (od niego zależy data nowych stawek uczniów) i komunikat Prezesa ZUS z kwotami granicznymi dla dorabiających od 1 grudnia. 14 listopada: finalne dane o inflacji za październik. Około 20 listopada: GUS poda wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw za październik, pierwszy sygnał, czy tempo 6 proc. utrzyma się w IV kwartale. Grudzień: Sejm pracuje nad budżetem na 2027 r. z prognozą 10 033 zł, od której zależą składki ZUS przedsiębiorców i roczny limit podstawy składek.
Źródła
- stat.gov.pl, komunikat Prezesa GUS o przeciętnym wynagrodzeniu w III kwartale 2026 r. (9.11.2026)
- stat.gov.pl, komunikat o przeciętnym wynagrodzeniu w II kwartale 2026 r. (10.08.2026)
- stat.gov.pl, komunikat o przeciętnym wynagrodzeniu w III kwartale 2025 r. (7.11.2025)
- stat.gov.pl, szybki szacunek inflacji w październiku 2026 r.
- dziennikustaw.gov.pl, rozporządzenie Rady Ministrów z 14.09.2026 r. w sprawie minimalnego wynagrodzenia w 2027 r. (Dz.U. 2026 poz. 1213)
- sejm.gov.pl, projekt ustawy budżetowej na 2027 r., druk 3150, art. 24
- eli.gov.pl, ustawa o emeryturach i rentach z FUS, art. 104 ust. 7 i 8
- sejm.gov.pl, rozporządzenie w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania, § 19 i § 20
- sejm.gov.pl, rozporządzenie z 6.07.2023 r. podnoszące stawki młodocianych do 8, 9 i 10 proc. (Dz.U. 2023 poz. 1348)
- dlahandlu.pl za PAP, dynamika wynagrodzeń w III kwartale 2026 r.
- money.pl, limity dorabiania od 1 września 2026 r.
Stan na: 09.11.2026. Tekst nie jest poradą prawną.
