Ile naprawdę kosztuje Cię terminal płatniczy?
Przed Black Week: interchange najwyżej 0,3 proc., rok bez opłat z Polski Bezgotówkowej i ulga do 2500 zł. Z czego składa się prowizja i czego nie wolno robić przy kasie.
W piątek 27 listopada zaczyna się Black Friday, a zaraz po nim przedświąteczny szczyt, w którym większość klientów płaci kartą albo telefonem. Sprawdziliśmy, co firma z kasą fiskalną musi zapewnić przy ladzie, jaka część prowizji od karty jest ograniczona prawem, jak dostać rok bez opłat za terminal i co potem odliczyć od podatku.
W skrócie
- Kto ma kasę fiskalną, musi dać klientowi możliwość zapłaty bezgotówkowej w każdym miejscu sprzedaży. Dopłata za kartę i inna cena za gotówkę są zakazane.
- Interchange, czyli część prowizji dla banku klienta, to najwyżej 0,2 proc. przy karcie debetowej i 0,3 proc. przy kredytowej. Reszta to opłaty organizacji kartowych i marża agenta, i o nią negocjujesz.
- Firma, która od 12 miesięcy nie miała terminala, dostaje z programu Polska Bezgotówkowa rok bez opłat do 100 tys. zł obrotu. Ulga podatkowa na terminal to do 2500 zł rocznie przez dwa lata.
Terminal albo aplikacja: obowiązek od 2022 r.
Od 1 stycznia 2022 r. art. 19a Prawa przedsiębiorców każe zapewnić klientowi możliwość zapłaty instrumentem płatniczym wszędzie tam, gdzie faktycznie prowadzisz działalność: w lokalu, poza nim i w aucie, którym wozisz pasażerów. Obowiązek nie dotyczy firm zwolnionych z kasy rejestrującej. Przepis mówi o instrumencie płatniczym w rozumieniu ustawy o usługach płatniczych, a nie o konkretnym urządzeniu. Liczy się więc to, czy klient ma jak zapłacić bez gotówki. W sklepie, w lokalu i u fryzjera oznacza to w praktyce terminal albo płatność przyjmowaną na telefonie sprzedawcy.
Druga strona medalu: gotówki konsumentowi odmówić nie wolno. Zgodnie z art. 59ea ustawy o usługach płatniczych akceptant nie może uzależniać sprzedaży od płatności bezgotówkowej ani odmówić przyjęcia banknotów i monet NBP. Wyjątki są cztery: sprzedaż w internecie, punkt bez personelu, impreza masowa (jeśli jej regulamin o tym informuje) i pojedyncza transakcja o wartości co najmniej przeciętnej pensji w sektorze przedsiębiorstw z trzeciego kwartału poprzedniego roku.
Jedna cena, bez dopłaty za kartę
Dwa zakazy warto sobie przypomnieć przed sezonem. Pierwszy: za płatność konsumencką kartą debetową lub kredytową nie wolno pobierać dodatkowej opłaty. Mówi o tym art. 37a ust. 3 ustawy o usługach płatniczych, który obejmuje karty, dla których interchange reguluje unijne rozporządzenie 2015/751. Drugi: nie wolno pobierać opłat za gotówkę ani ustalać innej ceny dla płacących kartą i innej dla płacących gotówką (art. 59ea ust. 3).
Tabliczka „kartą od 20 zł” albo „gotówką taniej” narusza obie zasady naraz. Cena na półce ma być jedna, a prowizję od karty wliczasz w marżę jak każdy inny koszt. Naszym zdaniem to zresztą jedyne uczciwe podejście: klient, który płaci telefonem, nie wie, ile kosztuje Cię jego wygoda, i nie powinien tego wiedzieć.
Z czego składa się prowizja
Gdy klient płaci kartą, agent rozliczeniowy (firma, która dała Ci terminal) potrąca od kwoty transakcji prowizję. Składają się na nią trzy rzeczy: opłata interchange dla banku, który wydał kartę klientowi, opłaty organizacji kartowej i marża samego agenta.
Interchange jest ograniczony prawem. Polska ustawa z 28 listopada 2014 r. wpisała do ustawy o usługach płatniczych limit 0,2 proc. wartości transakcji kartą debetową i 0,3 proc. kartą kredytową, a potem te same pułapy objęły całą Unię na mocy rozporządzenia 2015/751. Przy zakupie za 100 zł kartą debetową bank klienta dostaje więc najwyżej 20 groszy. Cała reszta prowizji to część, o którą możesz się targować.
Jak duża bywa ta reszta, widać w zasadach programu Polska Bezgotówkowa. Fundacja, która go prowadzi, przyjmuje w swoich dokumentach prowizję na poziomie 1,3 proc. od transakcji i wycenia 12 miesięcy opłat stałych za terminal sprzętowy razem z prowizją od pierwszych 6 tys. zł obrotu na 1300 zł brutto. Z tej kwoty 78 zł to prowizja, a ponad 1200 zł to opłaty za udostępnienie urządzenia i uruchomienie obsługi, czyli około 100 zł miesięcznie.
Przeliczmy to na mały sklep. Przy 30 tys. zł miesięcznego obrotu kartami prowizja 1,3 proc. to 390 zł, do tego około 100 zł za urządzenie: razem blisko 500 zł miesięcznie, czyli około 6 tys. zł rocznie. Jeśli Twój agent liczy 0,9 proc., ta sama sprzedaż kosztuje 270 zł plus terminal. Dlatego w umowie patrzysz na trzy liczby: stawkę procentową, opłatę stałą za terminal i to, czy jest opłata minimalna za miesiąc, gdy obrót spada.
Rok bez opłat: Polska Bezgotówkowa
Program Fundacji Polska Bezgotówkowa jest dla firm, które dopiero zaczynają z kartami. Warunki z zasad operacyjnych: w ciągu 12 miesięcy przed podpisaniem umowy z agentem firma nie miała umowy na przyjmowanie kart i nie przyjmowała takich płatności (wyjątek: sprzedawała tylko w internecie), nigdy wcześniej nie była w programie, bo przystąpić można raz, a umowa z agentem jest zawierana na co najmniej 12 miesięcy i musi wymieniać wszystkie opłaty, które zaczną obowiązywać po programie.
Dofinansowanie liczy się osobno dla każdego terminala przez 12 miesięcy od instalacji: 1300 zł brutto kwoty stałej na terminal sprzętowy (500 zł na terminal w telefonie) i do tego 1,3 proc. od obrotu powyżej 6 tys. zł, aż do 100 tys. zł rocznie. Zwykła firma dostaje jedno urządzenie, więcej tylko w wyjątkach branżowych, jak automaty vendingowe czy przewóz osób. Gdy minie rok albo obrót przekroczy 100 tys. zł, wchodzi cennik agenta. Właśnie dlatego ten cennik czytasz przed podpisem, a nie po roku.
Skala programu jest duża. Na koniec pierwszego kwartału 2026 r. Fundacja przekroczyła 726 tys. terminali u ponad 561 tys. akceptantów, a tylko w tym kwartale dołożyła prawie 13 tys. urządzeń u 12 tys. podmiotów, czyli średnio 4 tys. nowych terminali miesięcznie. Dla porównania NBP policzył, że na koniec marca w Polsce było 46,6 mln kart płatniczych.
Ulga na terminal: do 2500 zł rocznie przez dwa lata
Art. 26hd ustawy o PIT pozwala przedsiębiorcy odliczyć od podstawy opodatkowania wydatki na nabycie terminala i na obsługę transakcji, poniesione w roku, w którym zaczął przyjmować płatności terminalem, i w roku następnym. Limit to 2500 zł rocznie dla firm zwolnionych z kasy rejestrującej i 1000 zł rocznie dla pozostałych.
Jest jeden haczyk dla uczestników Polski Bezgotówkowej. Kto korzystał z programu finansującego zwrot wydatków na obsługę terminala, odlicza je dopiero od roku, w którym przestał z niego korzystać. Kolejność wygląda więc tak: najpierw rok bez opłat z programu, potem dwa lata ulgi. Jak to rozliczyć w Twojej formie opodatkowania, ustal z księgową.
Co z tego dla Ciebie
- Wyjmij umowę z agentem rozliczeniowym i znajdź trzy liczby: stawkę procentową, miesięczną opłatę za terminal i opłatę minimalną. Jeśli masz rok bez opłat z programu, sprawdź, co w cenniku stoi po jego końcu.
- Policz koszt w złotych na swoim obrocie z grudnia zeszłego roku, bo to najlepsza prognoza na ten sezon. Stawka 1,3 proc. przy 30 tys. zł to 390 zł miesięcznie, 0,9 proc. to 270 zł. Z taką kalkulacją zadzwoń do agenta po lepszą stawkę albo po ofertę konkurencji.
- Nie masz terminala od co najmniej 12 miesięcy? Sprawdź, czy łapiesz się do Polski Bezgotówkowej, zanim podpiszesz zwykłą umowę. Rok bez opłat do 100 tys. zł obrotu to realna oszczędność w pierwszym roku działania.
- Zdejmij z lady tabliczki o minimalnej kwocie na kartę i o dopłacie za kartę, a jeśli masz różne ceny za gotówkę i kartę, wyrównaj je. Gotówkę od klienta przyjmujesz zawsze, poza czterema wyjątkami z ustawy.
- Faktury za terminal i rozliczenia prowizji odkładaj do teczki podatkowej. Jeśli zacząłeś przyjmować karty w tym roku albo w zeszłym, pokaż księgowej art. 26hd i zapytaj o ulgę w rozliczeniu za 2026 r.
Źródła
- Prawo przedsiębiorców, art. 19a (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1480): api.sejm.gov.pl
- Ustawa o usługach płatniczych, art. 37a i 59ea (t.j. Dz.U. 2026 poz. 623): api.sejm.gov.pl
- Ustawa z 28.11.2014 r. o zmianie ustawy o usługach płatniczych, limity interchange (Dz.U. 2014 poz. 1916): api.sejm.gov.pl
- Fundacja Polska Bezgotówkowa, wyciąg z zasad operacyjnych dla akceptantów standardowych: polskabezgotowkowa.pl
- Fundacja Polska Bezgotówkowa, Mapa Polski Bezgotówkowej, I kwartał 2026 r.: polskabezgotowkowa.pl
- Ustawa o PIT, art. 26hd (t.j. Dz.U. 2026 poz. 592): api.sejm.gov.pl
- Cashless.pl, omówienie raportu NBP o kartach za I kwartał 2026 r. (17.07.2026): cashless.pl
- Bs.net.pl, rynek kart płatniczych pod lupą NBP: bs.net.pl
Stan na: 05.11.2026. Tekst nie jest poradą prawną ani podatkową.





